’Werelderfgoed voorrang boven verbinding A8 met A9’

Amsterdam op slot

Door Gijsbert Termaat

Haarlem – De Unesco dreigt de bereikbaarheid rond Amsterdam te dwarsbomen. Een plan van de provincie Noord-Holland om de A8 met de A9 te verbinden, lijkt schipbreuk te lijden omdat de weg dwars door het vermaarde werelderfgoed De Stelling van Amsterdam loopt.

Daardoor wordt er geen toestemming verleend aan plannen om de fileproblematiek rond onze hoofdstad op te lossen.

„Gedeputeerde Staten van Noord-Holland willen daarom op korte termijn in overleg treden met de ministers van Infrastructuur en Waterstaat en Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over de situatie die de economische groei in het drukste deel van ons land dreigt te belemmeren”, reageert gedeputeerde Elisabeth Post (Mobiliteit) geschrokken. „Ook nieuwe woningen of uitbreiding van het openbaarvervoernetwerk lopen op sommige plekken wellicht spaak.”

Notitie

Aanleiding voor de commotie is een notitie van Icomos (het adviesorgaan van Unesco) over de verbinding A8-A9. Daarin wordt een streep gezet door de plannen om de belangrijke verkeersaders in Noord-Holland beter op elkaar aan te laten sluiten. Extra vervelend is dat ook geen van de drie voorliggende alternatieven voor de verbinding acceptabel zijn voor het adviesorgaan.

De uitspraak betekent dat Noord-Holland in een houdgreep zit, want wanneer de provincie het advies terzijde schuift, kan de Stelling de status van Werelderfgoed verliezen. „Maar het ontbreken van een goede oost-westverbinding zorgt nu dagelijks voor files en leidt tot veel overlast en sluipverkeer in omliggende gemeenten”, stelt Post.

„Het niet mogen doorkruisen van de Stelling zet de regio op slot. En juist door de toenemende bevolkingsgroei van de regio Amsterdam moet er extra ruimte komen”, zet Post het dilemma neer.

Stelling van Amsterdam

De Stelling van Amsterdam werd van 1880 tot 1920 aangelegd als een 135 kilometer lange verdedigingslinie en bevat onder meer 45 historische forten. Het staat sinds 1996 op de Unesco Werelderfgoedlijst en juist de provincie Noord-Holland is ervoor verantwoordelijk dat het op geen enkele wijze wordt aangetast.

Noord-Holland in overleg met het Rijk over advies ICOMOS

Noord-Holland in overleg met het Rijk over advies ICOMOS over Verbinding A8-A9 en Stelling van Amsterdam

Gedeputeerde Staten van Noord-Holland willen op korte termijn in overleg met de ministers van Infrastructuur en Waterstaat en Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over de Verbinding A8-A9 en de Stelling van Amsterdam.

Aanleiding is het advies van ICOMOS over de Verbinding A8-A9 die het UNESCO-werelderfgoed de Stelling van Amsterdam raakt. In dit advies geeft ICOMOS, het adviesorgaan van UNESCO, aan dat geen van de drie voorliggende alternatieven voor de Verbinding A8-A9 acceptabel zijn.

Wel heeft ICOMOS aangegeven dat zij begrip heeft voor de noodzaak de leefbaarheid en bereikbaarheid in Krommenie en Assendelft te verbeteren. Het adviesorgaan is zich er van bewust dat ruimtelijke ontwikkelingen in een economisch dynamische regio als Amsterdam onontkoombaar zijn. Ook kan ICOMOS zich vinden in het afwegingsproces van alternatieven tot nu toe. Gedeputeerde Staten (GS) hebben het advies via het Rijk (als officieel gesprekspartner van UNESCO) ontvangen.

Stelling van Amsterdam

GS gaan nu in gesprek met de ministers van OCW en IenW over de betekenis van het ICOMOS-advies, dat op diverse punten onduidelijk is. Zo is niet duidelijk of binnen of buiten de voorgestelde alternatieven mogelijkheden zijn voor een doorkruising van de Stelling. De gevolgen voor andere ruimtelijke ontwikkelingen in de Amsterdamse regio zijn ook een belangrijk bespreekpunt, net als de duiding van dit advies in relatie tot andere gebieden met een bestaande (grachtengordel Amsterdam) of mogelijk toekomstige (Hollandse Waterlinie) status als Werelderfgoed. De Stelling van Amsterdam is sinds 1996 UNESCO Werelderfgoed en de provincie Noord-Holland is hiervan siteholder. Wanneer er geen mogelijkheden zijn om de Stelling van Amsterdam te doorkruisen zet dat de regio, door de toenemende bevolkingsgroei van de Metropoolregio Amsterdam, op slot. De provincie Noord-Holland streeft er naar zowel het UNESCO werelderfgoed te behouden als de leefbaarheid en bereikbaarheid van de regio te verbeteren.

Werkbezoek

In het verleden zijn door ICOMOS verschillende adviezen uitgebracht over de verbinding tussen de snelwegen A8 en A9. ICOMOS heeft eerder geen alternatieven voor de verbindingsweg uitgesloten. De reactie die ICOMOS in april 2017 gaf op basis van visualisaties liet een duidelijke voorkeur voor het Nul-plusalternatief zien. De provincie constateerde echter dat het Nul-plusalternatief geen oplossing is voor het leefbaarheidsprobleem in Krommenie en Assendelft. Het Rijk heeft ICOMOS daarom uitgenodigd om begin oktober het gebied waar de verschillende mogelijke tracés doorheen lopen te bekijken en een nieuw advies uit te brengen.